Pogoda na zdjęcia - wpływ warunków pogodowych na fotografię [część I]

Każdy fotograf ma swoją pogodę. Niektórzy wolą ostre kontrasty, inni zasnute chmurami niebo i mleczne światło. Jeszcze inni kochają zdjęcia nocne, gdy świat na fotce tak bardzo różni się od tego, który widzimy. Jedno jest pewne: czy słońce czy deszcz - warto umieć "strzelać" w różnych warunkach.

Lepiej porzucić ograniczające tryby programowe i przełączyć nasze zabawki od razu na ustawy ręczne. fot. TW

Lepiej porzucić ograniczające tryby programowe i przełączyć nasze zabawki od razu na ustawy ręczne. fot. TW

Pierwsze przykazanie początkującego fotografa brzmi: znaj swój sprzęt. Mowa tu oczywiście o aparacie. Umiejętność świadomego ustawiania ekspozycji i znajomość zasad rządzących pomiarem światła pozwoli nam dobrze naświetlić zdjęcie nawet w skrajnych warunkach pogodowych. Dlatego lepiej porzucić ograniczające tryby programowe i przełączyć nasze zabawki od razu na ustawy ręczne.

Aby ustawić poprawną (tzn. taką, którą chcemy uzyskać) ekspozycję, najpierw musimy wybrać rodzaj pomiaru światła. Różnią się one w zależności od aparatu, zwykle jednak mamy do czynienia z pomiarami:

  • punktowym — wykonywany w środku kadru, obejmuje ok. 3,5% powierzchni wizjera
  • skupionym — wykonywany w środku kadru, obejmuje ok. 8% powierzchni wizjera
  • centralnie ważonym uśrednionym — wykonywany w środku i uśredniany dla całości kadru

Największą władzę nad tym, co się dzieje w kadrze, daje pomiar punktowy, wymaga od nas jednak dużej znajomości swojego aparatu. W zależności od efektu, który chcemy uzyskać, wybieramy jeden z powyższych trybów.

W większości sytuacji pomiaru światła dokonujemy z najjaśniejszego punktu na zdjęciu. Jednak w przypadku, gdy fotografujemy ludzi, światło zbieramy ze skóry bohaterów.

Mleko

"Mlekiem" zwykło określać się miękkie, delikatne światło. Rolę softboxa spełniają zwykle chmury, które skutecznie rozpraszają słoneczne światło, eliminując z naszego otoczenia większość cieni. "Mlekiem idealnym" nazwalibyśmy światło zachodzącego słońca skrytego za chmurami.

Rozproszone, mleczne światło równomiernie rozpływa się po całym planie fot. TW

Plusy:

  • jest to mój ulubiony typ oświetlenia ;)
  • brak irytujących cieni na twarzach (pod nosem, oczodoły — tzw. "efekt trupiej czachy", pod brodą) bohaterów zdjęć
  • równomierne oświetlenie całego kadru i poszczególnych planów
  • słaba kontrastowość światła daje ładny efekt rozmycia na małych głębiach ostrości
  • często towarzyszą mu ciężkie, ołowiane chmury, które mogą dodać zdjęciu dramatyzmu (przyznaję że dość taniego) rodem z "300" - szczególnie jeżeli później potraktujemy je foto-borsukiem

Minusy:

  • brak możliwości ukrycia w cieniu elementów kadru, które są zbędne
  • ograniczone pole zabawy światłem i cieniem

Zobacz również: Zdjęcia ze smakiem, czyli fotografia kulinarna - sprzęt, światło, dodatki i sztuczki

Jak fotografować:

Robiąc zdjęcia w mlecznym świetle nie musimy się tak obawiać o nagłe zmiany ekspozycji. Niezależnie od ułożenia bohatera światło pięknie rozpływa się na jego twarzy, spokojnie więc możemy odłożyć lampę.

W samo południe

Ostre południowe słońce jest szczególnie uciążliwe w letnie dni. Jak dość łatwo się domyślić, cechuje się ulokowaniem w/w słońca w zenicie. Im bliżej równika — tym dłuższy czas jego występowania.

Mocne słońce daje możliwość zabawy cieniami fot. TW

Plusy:

  • bardziej wyraziste kolory niż w przypadku "mleka";
  • możliwość zabawy światłem i cieniem;

Minusy:

  • irytujące cienie na twarzach (patrz Mleko — Plusy)
  • mozaika światła i cieni w tle utrudnia złapanie "czystej" kompozycji;
  • taniec z ekspozycją — mierząc światło ze słonecznych części kadru, pogrążamy w czerni partie zacienione; jeżeli natomiast ekspozycję łapiemy z cienia, elementy oświetlone słońcem będą prześwietlone;
  • tzw. "gorąc" (jak zwykła mawiać moja sąsiadka) - w lecie zbyt długie fotografowanie w południowym słońcu (szczególnie w tropikach) szybko wysysa siłę i inwencję twórczą z fotografa;

Jak fotografować:

Jeżeli mamy wybór, unikamy pracy w południowym świetle. Lepiej poczekać, aż słońce zbliży się do horyzontu. Kiedy jednak takiej możliwości nie mamy, musimy bardzo ostrożnie i świadomie dobierać ekspozycję.

Po pierwsze możemy użyć lampy błyskowej. Jeżeli bohater stoi w słońcu, zniweluje ona cienie pod nosem i brodą, trzeba jednak uważać, by nie błysnąć zbyt mocno i nie prześwietlić jego skóry. Znacznie wygodniej będzie fotografować osobę znajdującą się w cieniu — ustawiamy wtedy ekspozycje na jasne tło, a bohatera oświetlamy lampą. Jeżeli dodatkowo użyjemy lampy na kablu (połączenia radiowego/fotoceli) możemy uzyskać bardzo interesujące efekty.

Umieszczając bohatera w cieniu i strzelając zdjęcia z lampą, możemy uzyskać ciekawe efekty fot. TW

Drugą możliwością jest uśrednienie ekspozycji. Wymaga to od nas co prawda delikatnego prześwietlenia najjaśniejszych elementów zdjęcia, ale możemy tym samym lekko doświetlić te pogrążone w cieniu. Warto tutaj korzystać z pomiaru światła centralnie ważonego uśrednionego.

Dość ciekawym sposobem jest też świadome prześwietlenie zdjęcia. Jeżeli fotografujemy osobę znajdującą się w cieniu na mocno oświetlonym tle, poprawnie naświetlamy jedynie jej skórę (aby zmierzyć światło z jej twarzy ustawiamy pomiar skupiony lub punktowy). W efekcie prześwietlone tło zupełnie znika, dając wrażenie zawieszenia w białej próżni.

Chcąc wymazać szczegóły tła możemy świadomie prześwietlić zdjęcie fot. TW

Niskie słońce

Zachód i wschód słońca to dwie chwilę w ciągu dnia, gdy światło najpiękniej maluje świat. Dlatego warto znać dokładne godziny wschodów i zachodów. Zwykle niskie słońce powoduje wyraźne ocieplenie barw. Ma też wpływ na nasycenie kolorów, które wydają się bardziej soczyste. Niekiedy rolę softboxa spełnia atmosfera, która rozprasza i zmiękcza światło słońca.

Zachodnie słońce ociepla kolory zdjęcia fot. Tomasz Woźny

Plusy:

  • piękne, ciepłe, boczne światło
  • brak cieni na twarzy
  • długie cienie oświetlonych obiektów, które można wykorzystać jako motyw
  • bardziej równomiernie niż w przypadku słońca w zenicie oświetlone plany
  • możliwość fotografowania sylwet

Minusy:

  • czasem gdy słońce jest tuż nad horyzontem oświetlenie robi się zbyt ciepłe — ale od czego mamy foto-borsuka;

Jak fotografować:

O ile noc jest porą wampirów, zachód oraz wschód słońca to czas fotografów. To wtedy robimy sesje zdjęciowe w plenerze, wtedy też staramy się robić zdjęcia reporterskie. Jest to też świetny czas na randki, ale to temat na inny artykuł.

Wschody i zachody słońca świetnie nadają się do fotografowania sylwet  fot. TW

Światło o tych porach dnia jest tak przyjazne, że właściwie nie trzeba dużo pisać o technikach robienia zdjęć. Warto czasem zrobić zdjęcie pod światło, z czerwoną tarczą słońca jako motywem, zaś bohaterów doświetlić lampą lub blendą. Warto zwracać też uwagę na cienie, które o tej porze dnia znacznie się wydłużają. Mogą stanowić ciekawy element kompozycji.

Już za tydzień: zdjęcia nocne i fotografia w ekstremalnych warunkach pogodowych:

Pogoda na zdjęcia — Z aparatem w noc [część II]

Zdjęcia nocne wykonuje się rzadko. Po pierwsze każdy szanujący się obywatel w nocy albo śpi albo ogląda telewizję. Po drugie wydaje się to sprzeczne…

Pogoda na zdjęcia — deszcze i śniegi niespokojne [część III]

Zdjęcia wykonujemy zwykle w pogodne, bezdeszczowe dni. Rzadziej wyruszamy z aparatem w noc. Bardziej ekstremalnych warunków pogodowych zwykle unikamy….

Podziel się:

Przeczytaj także:

Także w kategorii Poradniki:

Jak fotografować koty, aby nie dostać przy tym kota [poradnik] Jak fotografować sztuczne ognie, czyli fajerwerki? [poradnik] 10 rzeczy, których fotograf nie powinien robić [poradnik] Fotografowanie w krajach egzotycznych. Skuteczne rady, jak się przygotować Obróbka portretu studyjnego w darmowym Gimpie [wideoporadnik] Najciekawsze lustrzanki do 3000 zł Pomysły na prezent dla fotografa do 300 zł Kiedy zapadnie zmrok, czyli obróbka zdjęć nocnych [wideoporadnik] Adobe Lightroom: jak usunąć zamglenia ze zdjęć w kilka minut? [wideoporadnik] Malowanie światłem - sposób na ciemne, zimowe wieczory [poradnik] Pełna obróbka słonecznego portretu w przyśpieszeniu [screencast] Tablet graficzny - jak z niego korzystać? [wideoporadnik] Portrety jesienną porą i podstawowym obiektywem [poradnik] Czytelniku, rób zdjęcia! Planowanie czy przypadek, czyli fotograficzne przygotowanie do wyjazdu w Alpy EL-wire - pomysł na kreatywny portret z efektem płomieni 10 pomysłów na zainteresowanie dziecka fotografią Szybka i prosta konwersja presetów z Lightrooma do Camera RAW [wideoporadnik] Jacek Pałkiewicz: Duży trud i wysiłek są wliczone w umowę z podróżami [wywiad] Photoshopowy fryzjer, czyli jak okiełznać niesforne kosmyki na zdjęciach studyjnych [wideoporadnik] Fotografia mody bez wychodzenia z domu - jak zacząć? Efekt miniatury w 5 minut w Adobe Photoshop CC [wideoporadnik] Frymografia: Mniej daje więcej 4 rzeczy, które robi każdy fotograf (albo wkrótce zacznie)

Popularne w tym tygodniu:

Ostre zdjęcie to za mało… Z głową w chmurach - rzecz o trudach fotografii spotterskiej Fotografowanie w Norwegii cz. 1 – Kjeragbolten